MCQ Questions and Solutions लेबल असलेली पोस्ट दाखवित आहे. सर्व पोस्ट्‍स दर्शवा
MCQ Questions and Solutions लेबल असलेली पोस्ट दाखवित आहे. सर्व पोस्ट्‍स दर्शवा

बुधवार, ११ सप्टेंबर, २०२४

Research Methodology MCQ

 Research Methodology MCQ 

७६. सर्वेक्षण संशोधनाच्या निष्कर्षांचे सामान्यीकरण

(१) सहजगत्या करता येते.

(२) करता येत नाही.

(३) संबंधित परिस्थितीपुरते मर्यादित असते.

(४) याबाबतीत काहीही सांगता येत नाही.

 

७७. सर्वेक्षण संशोधन पद्धतीच्या बाबतीत खालीलपैकी योग्य विधान कोणते ?

(१) भविष्यकालीन निष्कर्षांची मांडणी होते.

(२) भूतकालीन स्थितीची योग्य जाणीव होते.

(३) वर्तमानकालीन प्रश्नांचे शास्त्रशुद्ध आकलन होते.

(४) वरील सर्व विधाने योग्य आहेत.

 

७८. 'नॅशनल सॅम्पल सर्व्हे' संघटनेची स्थापना भारतात केव्हा झाली ?

(१) १९५१

(२) १९५०

(३) १९४९

(४) १९५३

 

७९. 'गोखले इन्स्टिट्यूट ऑफ पॉलिटिक्स अँण्ड इकॉनॉमिक्स' ही सर्वेक्षण संस्था .... येथे आहे.

(१) मुंबई

(२) पुणे

(३) चेन्नई

(४) कोलकाता

 

८०. 'टाटा इन्स्टिट्यूट ऑफ सोशल सायन्सेस' ही सर्वेक्षण संस्था महाराष्ट्रात येथे आहे.

(१) मुंबई

(२) पुणे

(३) औरंगाबाद

(४) नागपूर

 

८१. वरिष्ठ महाविद्यालयातील प्राध्यापकांच्या वाचनसवयीचा अभ्यास हा संशोधनाचा विषय आहे.

(१) प्रायोगिक

(२) मूलभूत

(३) सर्वेक्षण

(४) ऐतिहासिक

 

८२. भविष्यकालीन निष्कर्षांचे सामान्यीकरण .... संशोधन पद्धतीत होते.

(१) प्रायोगिक

(२) कृती

(३) सर्वेक्षण

(४) ऐतिहासिक

 

८३. नियंत्रित निरीक्षण हे .... संशोधन पद्धतीचे वैशिष्ट्य आहे.

(१) सर्वेक्षण

(२) उपयोजित

(३) ऐतिहासिक

(४) प्रायोगिक

 

८४. प्रायोगिक संशोधन पद्धती .... यांनी मांडली.

(१) जॉन ड्युई

(२) जेम्स मिल

(३) विल्यम बुंट

(४) कर्ट लेविन

 

८५. प्रायोगिक संशोधन पद्धतीच्या तुलनेत नमुना (Sample) अधिक असतो. पद्धतीत

(१) वैज्ञानिक

(२) विगमनात्मक

(३) सर्वेक्षण

(४) अधिभौतिक

 

८६. सामाजिक विज्ञानात .... संशोधन पद्धती कमी प्रमाणात वापरली जाते.

(१) ऐतिहासिक

(२) सर्वेक्षण

(३) प्रायोगिक

(४) व्यक्तिअभ्यास

 

८७. विद्यार्थ्यांचे दोन गट करून त्यातील एका गटाला धर्मनिरपेक्षतेचे शिक्षण दिले, दुसऱ्या गटाला ते दिले नाही. त्या दोन्ही गटांची तुलना करून निष्कर्ष काढले. हा कोणता संशोधन प्रकार होय ?

(१) ऐतिहासिक

(२) क्षेत्रीय

(३) प्रायोगिक

(४) व्यक्तिअभ्यास

 

८८. व्यक्तीस क्रमवार चित्रांची मालिका दाखवून त्यावर कथा लिहिण्यास प्रेरित करणे हे खालीलपैकी कोणत्या प्रक्षेपण तंत्रात समाविष्ट आहे ?

(१) प्रसंगात्मक अर्थबोध चाचणी

(२) बाहुली खेळ चाचणी

(३) रोशार्क शाईचे डाग चाचणी

(४) किकर्ट चाचणी

 

८९. दोन घटकातील फरक, तुलना किंवा परिणामकारकता ही .... संशोधन पद्धतीत पाहिली जाते.

(१) ऐतिहासिक

(३) प्रायोगिक

(२) सहसंबंध

(४) सर्वेक्षण

 

९०. हरिशचे वाढणारे वय व त्यामुळे पांढरे होणारे केस या संबंधीचा अभ्यास खालीलपैकी कोणत्या संशोधन पद्धतीत करता येईल ?

(१) तुलनात्मक पद्धती

(२) सहसंबंध पद्धती

(३) प्रायोगिक पद्धती

(४) सर्वेक्षण पद्धती

 

९१. संशोधन पद्धतीत चलांची हाताळणी करण्यावर अधिक भर असतो.

(१) मूलभूत

(२) प्रायोगिक

(३) सर्वेक्षण

(४) ऐतिहासिक

 

९२. प्रायोगिक पद्धतीत परिणामाचे मापन केले जाते.

(१) बाह्य चलाच्या आश्रयी चलावरील

(२) आश्रयी चलाचे स्वाश्रयी चलावरील

(३) स्वाश्रयी चलाचे आश्रयी चलावरील

(४) नियंत्रित चलांचे

 

९३. 'चिपांझी माकडाला दिले जाणारे प्रशिक्षण व त्यामुळे त्याच्या वर्तणुकीत होणारे परिवर्तन' या समस्या विधानात चले आहेत.

(१) चार

(२) तीन

(३) दोन

(४) एक

 

९४. 'विज्ञान अध्यापनासाठी दिग्दर्शन, प्रयोग व स्वयंशोधन पद्धतीच्या वापरामुळे विद्यार्थ्यांचे संपादन व वर्तन यात घडून येणारे बदल' या समस्या विधानात आहेत. चले

(१) चार

(२) दोन

(३) पाच

(४) तीन

 

९५. प्रायोगिक संशोधन पद्धतीत शक्य नसते. चलांना नियंत्रित करणे

(१) स्वतंत्र

(२) बाह्य

(३) आश्रयी

(४) नियंत्रित

 

९६. सामाजिक शास्त्रातील बहुंताश विद्यार्थी प्रायोगिक संशोधन पद्धतीची निवड करीत नाहीत. यामागील मुख्य कारण म्हणजे

(१) संशोधन मार्गदर्शकाचे मत अनुकूल नसते.

(२) सांख्यिकीय विश्लेषण अवघड वाटते.

(३) पुरेशा सोयी सुविधांचा अभाव असतो.

(४) विद्यापीठ परवानगी देत नाही.

 

९७. प्रायोगिक संशोधनात .... चलाचा इतर चलावर परिणाम घडून येतो.

() स्वतंत्र

() बाह्य

() नियंत्रित

() आश्रयी

 

९८. प्रायोगिक संशोधनात .--- चलावर परिणाम घडून येतो.

() स्वतंत्र

() बाह्य

() आश्रयी

() नियंत्रित

 

९९. प्रायोगिक संशोधन पद्धतीत प्रयोगात सहभागी होणारे घटक, प्रयोगासाठी लागणारा कालावधी ही -----------चले आहेत.

() स्वतंत्र

() आश्रयी

() बाह्य

() नियंत्रित

 

१००. कार्यकारणसंबंधांचे निर्धारण करणारी एकमेव संशोधन पद्धती खालीलपैकी कोणती ?

() मूलभूत संशोधन

() ऐतिहासिक संशोधन

() प्रायोगिक संशोधन

() सर्वेक्षण संशोधन

रविवार, ८ सप्टेंबर, २०२४

Research Methodology MCQ

 Research Methodology MCQ

५१. घटनेस प्रत्यक्ष साक्षी नसलेल्या व्यक्तीने साक्षी अस- लेल्या व्यक्तीकडून माहिती मिळविणे हा ऐतिहासिक संशोधनाचा .... स्रोत ठरतो.

(१) प्राथमिक

(२) दुय्यम

(३) प्राथमिक व दुय्यम

(४) प्रमाणित

 

५२. कार्बन १४ पद्धती ऐतिहासिक संशोधनाच्या मीमांसेशी संबंधित आहे.

(१) बाह्य

(२) आंतरिक

(३) आंतर-बाह्य

(४) वरील सर्व

 

५३. लेखकाचा लेखन हेतू ऐतिहासिक संशोधनाच्या..... मीमांसेद्वारे तपासला जातो.

(१) आंतरिक

(२) बाह्य

(३) आंतरिक व बाह्य

(४) सर्वस्पर्शी

 

५४. ऐतिहासिक संशोधनाचा खालीलपैकी योग्य क्रम कोणता ?

(१) समस्या विधान - गृहीतके मांडणी - माहिती संकलन - माहितीची आंतरिक व बाह्य मीमांसा- संशोधन निष्कर्ष

(२) गृहीतके - समस्या विधान – माहिती चिकित्सा - माहिती संकलन - निष्कर्ष

(३) समस्या विधान - माहिती विश्लेषण – माहिती संकलन - निष्कर्ष

(४) समस्या विधान - बाह्य आंतरिक मीमांसा - माहिती संकलन - निष्कर्ष

 

५५. ऐतिहासिक संशोधनाच्या..... या पायरीमध्ये संशोधकाचा कस लागतो.

(१) समस्या विधानाची मांडणी

(२) गृहीतके मांडणी

(३) माहितीची आंतरिक व बाह्य मीमांसा

(४) संशोधनाचे निष्कर्ष

 

५६. खालीलपैकी कोणत्या संज्ञेद्वारा ऐतिहासिक संशोधनाचे स्वरूप स्पष्ट करता येईल ?

(१) उदग्र (एकरेषीय) (रेषांश) (Longitudinal)

(२) तिर्यक छेदात्मक (अक्षांश) (Cross Sectional)

(३) उदग्र व तिर्यक छेदात्मक

(४) यांपैकी नाही.

 

५७. अनियंत्रित निरीक्षण .... संशोधनांचे वैशिष्ट्य असते.

(१) ऐतिहासिक व प्रायोगिक

(२) प्रायोगिक व सर्वेक्षण

(३) सर्वेक्षण व ऐतिहासिक

(४) मूलभूत व ऐतिहासिक

 

५८. संशोधनात माहितीच्या विश्लेषणासाठी संशोधका- ची अंतरदृष्टी व विचारक्षमता उच्च कोटीची असणे आवश्यक ठरते.

(१) प्रायोगिक

(२) सर्वेक्षण

(३) ऐतिहासिक

(४) कृती

 

५९. महात्मा फुले यांच्या समग्र जीवनकार्याचा अभ्यास ऐतिहासिक संशोधनाच्या .... या प्रकारात करता येईल.

(१) संस्था व संघटनांचा अभ्यास

(२) विचारप्रवाहांचा अभ्यास

(३) जीवनचरित्रे

(४) वैधानिक संशोधन

 

६०. ऐतिहासिक संशोधनाचा .... हा प्रकार कायदेशास्त्राशी संबंधित आहे.

(१) जीवनचरित्रे

(२) संदर्भग्रंथ

(३) वैधानिक

(४) विचारप्रवाह

 

६१. भारतीय स्त्रीवादी प्रश्नांचा आढावा ऐतिहासिक संशोधनाच्या प्रकारात घेता येईल.

(१) जीवनचरित्रे

(२) विचारप्रवाह

(३) वैधानिक

(४) संस्था व संघटना

 

६२. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या साहित्यसंपदेचा अभ्यास ऐतिहासिक संशोधनाच्या .... प्रकारात करता येईल.

(१) संस्था व संघटना

(२) विचारप्रवाह

(३) संदर्भग्रंथ

(४) संस्था व संघटना

 

६३. ऐतिहासिक संशोधनात खालीलपैकी कोणती बाब कमी महत्त्वाची ठरते?

(१) समस्येचे स्वरूप संक्षिप्त असणे.

(२) प्राथमिक स्रोतांचा वापर करणे.

(३) दुय्यम स्रोतांचा अधिक वापर करणे.

(४) माहितीचे विश्लेषण वस्तुनिष्ठपणे करणे.

 

६४. संशोधनास वर्णनात्मक संशोधन म्हटले जाते.

(१) सर्वेक्षण

(२) प्रायोगिक

(३) ऐतिहासिक

(४) कृती

 

६५. वर्तमानकालीन घटनांचे वर्णन व स्पष्टीकरण संशोधनात केले जाते.

(१) प्रायोगिक

(४) उपयोजित

(३) सर्वेक्षण

(२) ऐतिहासिक

 

६६. मतिमंदांना शिक्षणात भेडसावणाऱ्या समस्या संशोधनात अभ्यासता येतील.

(१) प्रायोगिक

(२) सर्वेक्षण

(३) ऐतिहासिक

(४) मूलभूत

 

६७. संशोधन पद्धतीत जनसंख्या व्यापक असते.

(१) प्रायोगिक

(२) सर्वेक्षण

(३) ऐतिहासिक

(४) उपयोजित

 

६८. सर्वेक्षण पद्धतीच्या अभ्यासाचे स्वरूप असते.

(१) रेखांशात्मक

(२) तिर्यक छेदात्मक

(३) समग्र

(४) यांपैकी नाही

 

६९. भारतातील विद्यापीठातून संशोधन पद्धतीशी निगडित संशोधने अधिक झालेली आहेत.

(१) ऐतिहासिक

(२) प्रायोगिक

(३) सर्वेक्षण

(४) मूलभूत

 

७०. भारतातील जातिव्यवस्थेसंबंधीची लोकांची मते सर्वेक्षण संशोधन प्रकारात पाहता येतील.

(१) सामाजिक

(२) शालेय

(३) लोकमत

(४) व्यक्तिअभ्यास

 

७१. आदिवासी समाजाच्या रुढी-परंपरा, भाषा, राहणीमान इत्यादींचा अभ्यास संशोधनात करता येईल.

(१) सामाजिक सर्वेक्षण

(२) लोकमत सर्वेक्षण

(३) शालेय सर्वेक्षण

(४) वरील सर्व

 

७२. निवडणुकीच्या काळात ठरावीक लोकांची मते आजमावून राजकीय पक्षांबाबतची स्थिती वर्तविणे हे .... सर्वेक्षणात मोडते.

(१) नियमित सर्वेक्षण

(२) निदानात्मक सर्वेक्षण

(३) विवरणात्मक सर्वेक्षण

(४) नमुना सर्वेक्षण

 

७३. भारत सरकारकडून होणारे जनगणनेबाबतीतील सर्वेक्षण हे .... या प्रकारात येते.

(१) गोपनीय सर्वेक्षण

(२) गुणात्मक सर्वेक्षण

(३) नमुना सर्वेक्षण

(४) नियमित सर्वेक्षण

 

७४. सर्वेक्षणाचे अहवाल साधारणपणे प्रकाशित केले जात नाहीत.

(१) गुणात्मक

(२) सार्वजनिक

(३) गोपनीय

(४) नियमित

 

७५. खालीलपैकी कोणता सर्वेक्षण संशोधन पद्धतीचा गुण नाही?

(अ) या पद्धतीमुळे वर्तमानकालीन समस्यांचे शास्त्रशुद्ध ज्ञान होते.

(ब) या पद्धतीमुळे संशोधक प्रत्यक्ष वस्तुस्थिती पाहतो.

(क) या पद्धतीमुळे वस्तुनिष्ठ माहिती संकलित होते.

(१) फक्त अवक

(२) अ, ब, वक

(३) फक्त क

(४) फक्त अ

शुक्रवार, ६ सप्टेंबर, २०२४

Research Methodology MCQ

 Research Methodology MCQ

संशोधन समस्या सूत्रीकरणाच्या संदर्भात "प्रासंगिकता" हा शब्द काय दर्शवतो?

a शैक्षणिक समुदायासाठी संशोधन समस्येचे महत्त्व

b. संशोधन समस्येतील चलांमधील संबंध

c. संशोधन कार्यसंघाच्या कौशल्यासह संशोधन समस्येचे संरेखन

d. एका विशिष्ट संदर्भासाठी संशोधन समस्येचे महत्त्व आणि उपयुक्तता

उत्तर: डी. विशिष्ट संदर्भासाठी संशोधन समस्येचे महत्त्व आणि लागूता

 

संशोधन समस्या संशोधन गृहीतकापेक्षा कशी वेगळी आहे?

a संशोधन समस्या हे एक व्यापक विधान आहे, तर संशोधन गृहीतक हे एक विशिष्ट चाचणी करण्यायोग्य अंदाज आहे.

b संशोधन समस्या अधिक केंद्रित आहे, तर संशोधन गृहितक व्यापक आहे.

 c संशोधन समस्या ही पूर्वीच्या संशोधनावर आधारित आहे, तर संशोधन गृहीतक ही नवीन संकल्पना आहे.

d संशोधन समस्या गुणात्मक आहे, तर संशोधन गृहितक परिमाणात्मक आहे.

 उत्तर: अ. संशोधन समस्या हे एक व्यापक विधान आहे, तर संशोधन गृहीतक हे एक विशिष्ट चाचणी करण्यायोग्य अंदाज आहे.

 

संशोधन समस्या फॉर्म्युलेशनच्या संदर्भात, "स्टेकहोल्डर विश्लेषण" या शब्दामध्ये काय समाविष्ट आहे?

a संशोधन समस्येमध्ये स्वारस्य असलेल्या किंवा प्रभावित झालेल्या व्यक्ती किंवा गटांना ओळखणे

b. संशोधन अभ्यासासाठी नैतिक बाबी निश्चित करणे

c. संशोधन अभ्यासाचे खर्च-लाभ विश्लेषण आयोजित करणे

d. योग्य संशोधन पद्धती निवडणे

उत्तरः अ. संशोधन समस्येमध्ये स्वारस्य असलेल्या किंवा प्रभावित झालेल्या व्यक्ती किंवा गटांना ओळखणे

 

चुकीच्या पद्धतीने तयार केलेल्या संशोधन समस्येचा संभाव्य परिणाम काय आहे?

a संशोधन उद्दिष्टे आणि परिणामांमध्ये संदिग्धता

 b. संशोधन निष्कर्षांचा अतिरेकी अंदाज

c. अभ्यासासाठी सहभागींची नियुक्ती करण्यात अडचण

d. डेटा विश्लेषणाचे सरलीकरण

 उत्तर: a. संशोधन उद्दिष्टे आणि परिणामांमध्ये अस्पष्टता


"संशोधन करण्यायोग्य" संशोधन समस्येचे मुख्य वैशिष्ट्य काय आहे?

a  वैज्ञानिक पद्धती आणि पध्दती वापरून त्याचा तपास केला जाऊ शकतो

b. हे संशोधकांच्या वैयक्तिक आवडी आणि पूर्वाग्रहांशी संरेखित होते

c. हे विस्तृत आणि अनेक संशोधन उद्दिष्टांचा समावेश करणारे आहे

d. अभ्यास आयोजित करण्यासाठी नैतिक मान्यता आवश्यक नाही

 उत्तर: अ. वैज्ञानिक पद्धती आणि पध्दती वापरून त्याची तपासणी करता येते

 

संशोधन समस्येचे संभाव्य आव्हान काय आहे जे खूप विस्तृत आहे?

a अभ्यासासाठी नैतिक मान्यता मिळवण्यात अडचण

b. पुनरावलोकनासाठी साहित्याची मर्यादित उपलब्धता

c. संशोधन पद्धतीची वाढलेली गुंतागुंत

d. संशोधन निष्कर्षांची सामान्यीकरणक्षमता कमी झाली

 उत्तर: b. पुनरावलोकनासाठी साहित्याची मर्यादित उपलब्धता


संशोधन समस्या तयार करण्याच्या संदर्भात "संशोधन नीतिशास्त्र" हा शब्द काय समाविष्ट आहे?

a संशोधन करताना नैतिक तत्त्वे आणि मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन करणे

b. सर्वात आर्थिकदृष्ट्या व्यवहार्य संशोधन समस्या ओळखणे

c. संशोधन अभ्यासाची कालमर्यादा निश्चित करणे

d. संशोधन समस्या जागतिक प्रेक्षकांशी संबंधित असल्याची खात्री करणे

उत्तर: अ. संशोधनाच्या आचरणात नैतिक तत्त्वे आणि मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन करणे


संशोधन समस्या तयार करताना, "ऑपरेशनलायझेशन" म्हणजे काय?

a व्हेरिएबल्स परिभाषित करणे आणि त्यांचे मोजमाप किंवा निरीक्षण कसे केले जाईल ते निर्दिष्ट करणे b. संशोधन अभ्यासासाठी नमुना आकार निश्चित करणे

c. मागील अभ्यासांसह संशोधन समस्या संरेखित करणे

d. संशोधनाची प्रमुख उद्दिष्टे ओळखणे

उत्तरः अ. व्हेरिएबल्स परिभाषित करणे आणि त्यांचे मोजमाप किंवा निरीक्षण कसे केले जाईल ते निर्दिष्ट करणे


स्पष्टता आणि अचूकता नसलेल्या संशोधन समस्येचा संभाव्य परिणाम काय आहे?

 a संशोधन उद्दिष्टे आणि परिणामांचा चुकीचा अर्थ लावणे

b. सांख्यिकीयदृष्ट्या महत्त्वपूर्ण परिणाम मिळण्याची उच्च शक्यता

c. संशोधन अभ्यास जलद पूर्ण करणे

d. संशोधन पद्धतीची वाढलेली जटिलता

उत्तर: अ. संशोधन उद्दिष्टे आणि परिणामांचा चुकीचा अर्थ लावणे


संशोधन समस्येच्या निर्मितीमध्ये "संदर्भीय फिट" या शब्दाचा अर्थ काय आहे?

 a सामाजिक, सांस्कृतिक आणि ऐतिहासिक संदर्भासह संशोधन समस्येचे संरेखन

b. संशोधकाच्या वैयक्तिक श्रद्धेसह संशोधनाच्या उद्दिष्टांची सुसंगतता

c. विशिष्ट लोकसंख्याशास्त्रीय गटासाठी संशोधन समस्येची प्रासंगिकता

d. उपलब्ध संशोधन निधीशी संशोधन समस्या जुळणे

उत्तर: अ. सामाजिक, सांस्कृतिक आणि ऐतिहासिक संदर्भासह संशोधन समस्येचे संरेखन

 संशोधन प्रस्तावाचा प्राथमिक उद्देश काय आहे?

a एक संशोधन अभ्यास आयोजित करण्यासाठी योजना आणि तर्क रूपरेषा करण्यासाठी

b. संशोधन अभ्यासाचे परिणाम आणि निष्कर्ष सादर करण्यासाठी

सी. संशोधन अभ्यासादरम्यान गोळा केलेल्या डेटाचे विश्लेषण करण्यासाठी

डी. या विषयावरील मागील संशोधनाचा सारांश देण्यासाठी

उत्तरः अ. एक संशोधन अभ्यास आयोजित करण्यासाठी योजना आणि तर्क रूपरेषा


संशोधन प्रस्तावाचा कोणता विभाग संपूर्ण संशोधन अभ्यासाचे संक्षिप्त स्वरूपात विहंगावलोकन प्रदान करतो?

a गोषवारा

b. साहित्य समीक्षा

 c. कार्यपद्धती

d. निष्कर्ष

उत्तर: अ. गोषवारा


संशोधन प्रस्तावात, "साहित्य समीक्षा" विभागात विशेषत: काय समाविष्ट आहे?

a संशोधन विषयाशी संबंधित संबंधित अभ्यास आणि सैद्धांतिक फ्रेमवर्कचा आढावा

b. डेटा गोळा करण्यासाठी आणि विश्लेषण करण्यासाठी ज्या पद्धती आणि तंत्रांचा वापर केला जाईल

c. संशोधन अभ्यासातील निष्कर्षांचा सारांश

d. संशोधन प्रकल्पासाठी तपशीलवार बजेट

उत्तर: अ. संशोधन विषयाशी संबंधित संबंधित अभ्यास आणि सैद्धांतिक फ्रेमवर्कचे पुनरावलोकन


संशोधन प्रस्तावाच्या "पद्धती" विभागात एक सामान्य घटक कोणता आहे?

a सहभागी भरती प्रक्रिया

b. संशोधन अभ्यासाचे परिणाम आणि निष्कर्ष

c. विषयावरील मागील संशोधनाचा सारांश

d. संशोधन अभ्यासासाठी सैद्धांतिक चौकट

उत्तर: अ. सहभागी भरती प्रक्रिया


संशोधन प्रस्तावात, "संशोधन उद्दिष्टे" विभागाचा उद्देश काय आहे?

a अभ्यासाचे उद्दिष्ट काय साध्य करायचे आहे किंवा उत्तरे देणे हे स्पष्टपणे सांगणे

 b. संशोधन अभ्यासासाठी तपशीलवार टाइमलाइन प्रदान करण्यासाठी

c. संशोधन प्रकल्पाच्या अर्थसंकल्पाची रूपरेषा तयार करण्यासाठी

d. संशोधन कार्यसंघाच्या पात्रतेची यादी करण्यासाठी

उत्तरः अ. अभ्यासाचे उद्दिष्ट काय साध्य करायचे आहे किंवा उत्तर देणे हे स्पष्टपणे सांगणे


 संशोधन प्रस्तावाचा कोणता विभाग संशोधन अभ्यासाचे महत्त्व आणि महत्त्व वर्णन करतो?

a परिचय

b. कार्यपद्धती

 c. गोषवारा

d. साहित्य समीक्षा

 उत्तर: अ. परिचय


संशोधन प्रस्तावाच्या "पद्धती" विभागात, "डेटा संकलन पद्धती" कशाचा संदर्भ घेतात?

a सहभागींकडून डेटा गोळा करण्यासाठी वापरलेली तंत्रे आणि प्रक्रिया

b. डेटावर आयोजित केलेल्या सांख्यिकीय चाचण्या आणि विश्लेषणे

c. तक्त्या आणि तक्त्यांमध्ये परिणामांचे सादरीकरण

d. संशोधन संघाची लोकसंख्याशास्त्रीय माहिती

उत्तर: अ. सहभागींकडून डेटा गोळा करण्यासाठी वापरलेली तंत्रे आणि प्रक्रिया


संशोधन प्रस्तावातील "मर्यादा आणि सीमांकन" विभाग काय संबोधित करतो?

a संशोधनाच्या निष्कर्षांवर परिणाम करू शकणाऱ्या अभ्यासातील संभाव्य उणीवा आणि सीमा

b. संशोधन अभ्यासातील नैतिक विचार

c. डेटा अचूकता सुनिश्चित करण्यासाठी धोरणे

d. संशोधन अभ्यासाचे परिणाम आणि निष्कर्ष

उत्तर: अ. अभ्यासाच्या संभाव्य उणीवा आणि सीमा ज्या संशोधन निष्कर्षांवर परिणाम करू शकतात


एका संशोधन प्रस्तावात, "अभ्यासाचे महत्त्व" विभाग कशावर भर देतो?

a संशोधन अभ्यासाचे महत्त्व आणि प्रासंगिकता त्याच्या क्षेत्रात किंवा विषयात

b. संशोधन पद्धतीचे नाविन्यपूर्ण स्वरूप

c. संशोधन अभ्यासाचे निष्कर्ष आणि निष्कर्ष

d. संशोधन अभ्यासासाठी सांख्यिकीय विश्लेषण योजना

उत्तर: अ. संशोधन अभ्यासाचे महत्त्व आणि प्रासंगिकता त्याच्या क्षेत्रात किंवा विषयात


संशोधन प्रस्तावाचा कोणता विभाग संशोधन अभ्यासाला मार्गदर्शन करणारी सैद्धांतिक चौकट किंवा संकल्पनात्मक मॉडेलची रूपरेषा देतो?

a साहित्य समीक्षा

b. परिचय

c. कार्यपद्धती

 d. संशोधनाची उद्दिष्टे

उत्तरः अ. साहित्य समीक्षा


संशोधन प्रस्तावातील "बजेट आणि टाइमलाइन" विभागाचा एक सामान्य घटक कोणता आहे?

a संशोधन अभ्यास आयोजित करण्यासाठी आणि संसाधनांचे वाटप करण्यासाठी अंदाजे खर्च

b.  डेटा विश्लेषणासाठी तपशीलवार पद्धत

c. संशोधन अभ्यासातील सहभागींची यादी

 d. संशोधन अभ्यासाला मार्गदर्शन करणारी सैद्धांतिक चौकट

उत्तर: अ. संशोधन अभ्यास आयोजित करण्यासाठी आणि संसाधनांचे वाटप करण्यासाठी अंदाजे खर्च


संशोधन प्रस्तावातील "नैतिकता आणि संमती" विभागाचा उद्देश काय आहे?

a सहभागींचे कल्याण आणि हक्क सुनिश्चित करण्यासाठी नैतिक विचार आणि प्रक्रियांची रूपरेषा तयार करणे

b. संशोधन अभ्यासात वापरल्या जाणाऱ्या सांख्यिकीय चाचण्यांचे वर्णन करण्यासाठी

c. संशोधन संघाच्या पात्रता आणि कौशल्यांची यादी करण्यासाठी

d. संशोधनाची उद्दिष्टे आणि गृहीतके यांचे विहंगावलोकन देण्यासाठी

 उत्तरः अ. सहभागींचे कल्याण आणि हक्क सुनिश्चित करण्यासाठी नैतिक विचार आणि प्रक्रियांची रूपरेषा तयार करणे


संशोधन प्रस्तावातील "अपेक्षित परिणाम" विभागात सामान्यत: काय समाविष्ट असते?

a संशोधन अभ्यासाचे अपेक्षित परिणाम आणि निष्कर्षांचे पूर्वावलोकन

b. डेटा संकलन पद्धती आणि तंत्र

c. विषयावरील मागील संशोधनाचा सारांश

d. संशोधन अभ्यासाला मार्गदर्शन करणारी सैद्धांतिक चौकट

उत्तर: अ. संशोधन अभ्यासाचे अपेक्षित परिणाम आणि निष्कर्षांचे पूर्वावलोकन


संशोधन प्रस्तावाच्या "पद्धती" विभागात, "नमुने घेण्याच्या तंत्राची" भूमिका काय आहे?

 a अभ्यासासाठी सहभागी किंवा विषय निवडण्याच्या प्रक्रियेची व्याख्या करण्यासाठी

 b. संशोधन अभ्यासात वापरल्या जाणाऱ्या सांख्यिकीय चाचण्यांचे वर्णन करण्यासाठी

 c. डेटा संकलन पद्धती आणि साधनांची रूपरेषा तयार करण्यासाठी

 d. संशोधनाची उद्दिष्टे आणि गृहीतके यांचा सारांश देण्यासाठी

उत्तरः अ. अभ्यासासाठी सहभागी किंवा विषय निवडण्याच्या प्रक्रियेची व्याख्या करणे


संशोधन प्रस्तावातील "संदर्भ" किंवा "ग्रंथसूची" विभागात सामान्यतः काय असते?

 a प्रस्ताव तयार करताना उद्धृत केलेल्या आणि सल्लामसलत केलेल्या स्त्रोतांची यादी

 b. संशोधन अभ्यासातील सहभागींचा तपशील

c. संशोधन अभ्यासाच्या अपेक्षित परिणामांचा सारांश

d. संशोधन संघाची लोकसंख्याशास्त्रीय माहिती

उत्तर: अ. प्रस्ताव तयार करताना उद्धृत केलेल्या आणि सल्लामसलत केलेल्या स्त्रोतांची यादी

Research Methodology MCQ

  Research Methodology MCQ ज्या संशोधन पद्धतीचा उद्देश अभ्यासाच्या नवीन क्षेत्राचा शोध घेण्याचा आहे जेथे पूर्वी थोडे किंवा कोणतेही संशोधन के...